30 juni 2018

Fietsblog OKW-3: de Frontlinie van Venray

In 1873 werd station Gennep geopend, het grensstation van de Noord-Brabantsch-Duitse Spoorwegmaatschappij (NBDS). Via Gennep was de haven van Vlissingen verbonden met het Duitse achterland. Lange tijd was dit de beste verbinding met het oosten die in Nederland voor handen was, zelfs de snelste verbinding tussen Londen en Berlijn. Tijdens de Eerste Wereldoorlog mocht het neutrale Nederland geen doorvoerhaven voor Duitsland zijn en droogde de stroom goederen, post en personen op. De NBDS ging failliet en de verschillende delen werden genationaliseerd. De verbinding degradeerde tot zijlijn voor goederen, tot de fatale september 1944. Nadat de opmars van de Britten bij Nijmegen stropt en bij Arnhem stopt, proberen de Duitse legers een wig te drijven tussen de vooruitgeschoven geallieerde posten en de opkomende versterking. Daarbij maken ze gebruik van de spoorlijn door Gennep om in sneltreinvaart complete tankdivisies aan te voeren.

De Duitse legers hebben hierdoor de tijd om zich goed in te graven rond Venray en nemen zelfs de moeite om de lokale bevolking van Overloon te evacueren. De Amerikanen rijden zich op deze zware verdedigingslijn dood. Door de drassige grond zijn de tanks niet vrij inzetbaar. Met 88-mm kanonnen worden 35 Sherman tanks door de Duitsers van de weg geblazen. De Britste infanterie neemt de aanval over, als afleiding voor een grotere aanval via een andere weg. Door de sterke verdediging, zelfs de Loobeek waarin de soldaten dekking zoeken is van mijnen voorzien, lijden ze enorme verliezen. Meer dan 1.400 soldaten sneuvelen. Maar de Britten weten wel enkele Duitse Panthertanks onschadelijk te maken, die als schietschijven in de modder waren blijven steken. Een zo’n tank staat nu in het Oorlogsmuseum Overloon.

Bij de slag bij Overloon vielen ondanks de evacuatie door de felle beschietingen van de Britten toch nog zo’n 600 burgerslachtoffers. Toch is de slag niet echt van militair belang geweest, omdat de geallieerden hierop volgend niet zijn doorgestoten naar Venlo en Duitsland, maar voor beveiliging van de aanvoerlijnen via de haven van Antwerpen hebben gekozen. Pas in april van het jaar erop werd die doorstoot gemaakt bij Groesbeek, wat met de slag om het Reichswald de laatste grote veldslag van het Westelijk front blijkt te zijn geworden. De ‘Operatie Veritable’ vond plaats tussen 8 februari en 11 maart 1945. De geallieerden verloren hierbij 23.000 manschappen, de Duitsers hadden 38.000 doden te betreuren, waarvan een groot gedeelte verderop in het Limburgse IJsselstein begraven ligt.

Ik ben de Duitse oorlogsbegraafplaats in IJsselstein gaan bezoeken. Op de dag dat op het grasveld ernaast een groot Punk en Death Metal muziekfestival wordt gehouden, waarvan het gebruikte gotische schrift op de posters mij bevreemdend overkomt. Je hebt in een oorlog goeden en kwaden, overwinnaars en verslagenen, zij die geëerd en herdacht worden en zij die vergeten mogen worden. Nergens wordt de grens tussen goed en kwaad zo hard getrokken als op een verlaten grafveld met 32.000 kruizen.

Morgen is een rustdag. Maandag fiets ik ijs en weder dienende met frisse moed verder.

 

Zelf deze route ontdekken?

Bovenstaande blog gaat over traject 3 van de route Fietsen over Grenzen. Dit traject loopt van Venray naar Meterik. Lees meer over dit traject.

Geschreven door Marc Beek

Marc Beek Mijn naam is Marc Beek (54 jaar, Harderwijk) en ik ga Fietsen over Grenzen. Ik ben een ervaren vakantiefietser, dus weet mijn tempo aan te passen aan de schoonheid van het landschap en de bezienswaardigheden op de route. Al fietsend ga ik op zoek naar de geschiedenis van toen en dat in woord verbinden met het leven van nu. Want die grens uit het verleden vormde dan wel ooit een barrière, vaak was het ook een aanmoediging om grenzen te verleggen.

Deel deze pagina op social media: